İtriyum
39
Y
Grup
3
Periyot
5
Blok
d
Protonlar
Elektronlar
Nötronlar
39
39
50
Temel Özellikleri
Atom numarası
39
Atom ağırlığı
88,90585
Kütle Numarası
89
Kategori
Geçiş metalleri
Renk
Gümüşi
Radyoaktif
Hayir
İsveç'te Vauxholm yakınlarındaki Ytterby köyünün adından
Kristal yapısı
Basit altıgen
Tarihi
1787 yılında Carl Axel Arrhenius, İsveç'te Ytterby yakınlarında yeni bir mineral buldu ve köyün adına atfen ytterbit olarak adlandırdı.
Johan Gadolin, 1789 yılında Arrhenius'un numunesinde itriyum oksidiniydi keşfetti ve Anders Gustaf Ekeberg yeni oksidi itriya olarak adlandırdı.
Elemental itriyum ilk kez 1828 yılında Friedrich Wöhler tarafından izole edildi.
Johan Gadolin, 1789 yılında Arrhenius'un numunesinde itriyum oksidiniydi keşfetti ve Anders Gustaf Ekeberg yeni oksidi itriya olarak adlandırdı.
Elemental itriyum ilk kez 1828 yılında Friedrich Wöhler tarafından izole edildi.
Enerji seviyesi başına Elektronlar
2, 8, 18, 9, 2
Elektron dizilimi
[Kr] 4d1 5s2
İnce bölünmüş itriyum havada çok kararsızdır
Fiziksel Özellikleri
Faz
Katı
Yoğunluk
4,469 g/cm3
Ergime noktası
1799,15 K | 1526 °C | 2778,8 °F
Kaynama noktası
3609,15 K | 3336 °C | 6036,8 °F
Ergime ısısı
11,4 kJ/mol
Buharlaşma ısısı
380 kJ/mol
Isı kapasitesi
0,298 J/g·K
Dünya kabuğundaki bulunulabilirliği
0,0029%
Evrendeki bulunulabilirliği
7×10-7%
CAS Numarası
7440-65-5
PubChem CID Numarası
23993
Atom Özellikleri
Atom yarıçapı
180 pm
Kovalent yarıçapı
190 pm
Elektronegatifliği
1,22 (Pauling ölçeği)
İyonlaşma enerjisi
6,2173 eV
Atomik Hacim
19,8 cm3/mol
Isıl iletkenlik
0,172 W/cm·K
Yükseltgenme seviyeleri
1, 2, 3
Uygulamalar
İtriyum, alüminyum ve magnezyum alaşımlarının mukavemetini artıran alaşımlarda sıklıkla kullanılır.
İtriyum, CRT televizyonlarda kırmızı rengi oluşturmak için kullanılan elementlerden biridir.
Vanadyum gibi demir dışı metaller için deoksidasyon maddesi olarak da kullanılır.
İtriyum, lazer sistemlerinde ve etilen polimerizasyon reaksiyonları için katalizör olarak kullanılabilir.
İtriyum, CRT televizyonlarda kırmızı rengi oluşturmak için kullanılan elementlerden biridir.
Vanadyum gibi demir dışı metaller için deoksidasyon maddesi olarak da kullanılır.
İtriyum, lazer sistemlerinde ve etilen polimerizasyon reaksiyonları için katalizör olarak kullanılabilir.
İnsanların itriyum bileşiklerine maruz kalması akciğer hastalığına yol açabilir
İzotoplar
Kararlı izotoplar
89YKararsız izotoplar
76Y, 77Y, 78Y, 79Y, 80Y, 81Y, 82Y, 83Y, 84Y, 85Y, 86Y, 87Y, 88Y, 90Y, 91Y, 92Y, 93Y, 94Y, 95Y, 96Y, 97Y, 98Y, 99Y, 100Y, 101Y, 102Y, 103Y, 104Y, 105Y, 106Y, 107Y, 108Y